Radicaal

Onlangs kocht ik een tas vol tweedehands Playmobilpoppetjes en maakte mijn kinderen daar dolblij mee. Maar toen ze op bed lagen, zag ik tussen de vele witte gezichtjes een Zwarte Piet. Ik viste hem eruit en probeerde hem met een schaar van zijn gouden oorbellen en witte kraag te ontdoen. Dat was niet makkelijk. De oorbellen bleven hardnekkig zitten. 

Over twee weken komt de Sint aan in Nederland en ik vraag me af hoe de intochten in deze regio eruit gaan zien. Huppelen er straks roetveegpieten over het Julianaplein in Beuningen? Of zijn we hier nog niet zo ver? Landelijk is de verdeling voor- en tegenstanders fiftyfifty, maar hoe zit dat hier? Ben ik normaal of ben ik radicaal?
 
Ik was niet meteen overtuigd, maar inmiddels kan ik niet meer naar de geschminkte gezichten kijken alsof er niks aan de hand is. Ik kan niet naar ze kijken zonder de context in mijn hoofd, het grotere plaatje waar Zwarte Piet onderdeel van is. 

Pro- en anti-Pieters praten vaak langs elkaar heen, omdat ze racisme anders interpreteren. De voorstanders zien racisme als een individuele afkeer van ‘buitenlanders’ en vinden dat ze niets racistisch bedoelen met Zwarte Piet. Tegenstanders beschouwen racisme als een systeem van onderdrukking, een optelsom van vooroordelen en macht. Het gaat dan niet om expliciete bedoelingen, maar om gedragingen in de samenleving die op het oog zo gewoon en klein lijken dat we ze moeilijk herkennen. 

Zwarte Piet heeft in Beuningen geen Surinaams accent meer, zoals in mijn jeugd. Dat is misschien al iets. Met de echte verandering, enkel nog roetveegpieten op het Julianaplein, zal ik blij zijn. Toch is het pas een overwinning als iedereen inziet waar het werkelijk om gaat, dat grotere plaatje.

Deze column verscheen in De Gelderlander.

– Op de site van het Meertens Instituut staat een overzichtelijke en evenwichtige tekst over het fenomeen Zwarte Piet,
zie hier >>

– Op De Correspondent is een goed stuk te vinden over de context van Zwarte Piet vanuit het tegenstandersperspectief,
zie hier >>

– Een korte tekst over de drogredenen die voor- en tegenstanders gebruiken, lees je hier >>

– En anders is het altijd de moeite om te kijken en luisteren naar
Beyoncé en Jay-Z >>

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *